Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu

DEHB’nin 3 tipi vardır

1. Dikkat eksikliğinin önde olduğu tip: Dikkat eksikliği belirtileri ön plandadır. Dürtüsellik ya da aşırı hareketlilik yok ya da tanı alacak şiddette değildir
2. Aşırı hareketliliğin önce olduğu tip: Aşırı hareketlilik ve dürtüsellik ön plandadır.
3. Birleşik tip: En sık görülen tiptir. Hem dikkat eksikliği hem de aşırı hareketlilik ve dürtüsellik belirtileri tanı alacak kadar şiddetlidir.

DEHB gösteren birçok çocuk bebekliklerinde de huzursuz, hareketli, az uyuyan, çok ağlayan, beslenme sorunları olan bebekler olabilir. Bazı anneler anne karnında iken bile çok hareketli olduğunu söylerler. Bu çocuklar yorulmak bilmeyen, aşırı hareketli, huzursuz, kıpır kıpır, kontrol edilmeleri zor çocuklardır. Bir etkinliği uzun süre sürdüremezler, çabuk sıkılır, grup oyunlarında başarı göstermezler. Çok konuşur, çok soru sorar ancak çoğu zaman yanıtı dinlemezler. Okul döneminde ödev yapmayı sevmezler, sık sık ödeve arar vermek isterler, dikkatleri dış uyaranla kolay dağılır. Sırada oturmaz, ayağa kalkar, konuşarak sınıfın düzenini bozarlar. Derse ilgi göstermez, dışarıyı seyretmek, arkadaşının saçını çekmek gibi başka şeylerle uğraşırlar. Dağınık, düzensizdirler, el yazıları ve defter düzenleri bozuktur. Unutkandırlar, araç gereçlerini kaybederler. Okul ve oyun kurallarına uymakta zorlanırlar, hareketlilik, dürtüsellik ve dikkatsizlik sonucu istemeden de olsa arkadaşlarına zarar verebilir ve bu nedenle sık sık ceza alabilirler. Sınavlarda dikkatsizce hata yapabilirler. Sabırsızlıkları nedeniyle soruları çabuk ve yanlış okur ya da sorunun tamamını okumadan yanıtlamaya çalışırlar. Bu nedenle iyi bildikleri soruyu bile yanlış yapabilirler.

DEHB zekâ seviyesinden bağımsız her zekâ da görülebilir. Zekâsı normal düzeyde olan çocuklar dikkat eksikliği ve dürtüsellik nedeniyle sınıf düzeyinin gerisinde kalabilirler. Öğretmenleri sıklıkla kapasitelerinin altında başarı gösterdiklerini düşünür. Zeka düzeyi yüksek olan çocuklarda az çaba ile ilkokulda sorun yaşanmazken ders yükünün arttığı ileri yıllarda başarı grafikleri düşebilir.

DEHB olan çocuklar ev ortamında sorumluluk almaz, evdeki kurallara uymaktan hoşlanmaz, yemek yeme sorunu yaşayabilir, yemek masasından sık sık kalkabilir, elleri ayakları rahat durmaz.

DEHB yaşam boyu süreklilik gösterebilen bir bozukluktur. Çocukluk döneminde DEHB bulguları olanlar, ergenlik ve erişkinlik döneminde de bazı bulguları gösterirler. Yaşla artması ile birlikte hiperaktivite belirtileri daha az gözlenirken dürtüsellik ve dikkat dağınıklığı devam edebilir.

DEHB olan gençlerde aile ile çatışmalar, ilişki sorunları, huzursuzluk, riskli davranışlarda bulunma (hızlı araç kullanma vs.) olabilir.

DEHB’ye eşlik eden bozukluklar

-          Davranım bozukluğu

-          Karşı gelme bozukluğu

-          Öğrenme güçlüğü

-          Tik (tourette) bozukluğu

-          Kaygı ve depresyon

-          İki uçlu duygulanım bozukluğu (bipolar affektif bozukluk)

 önceki  sonraki